REDUKCJA HAŁASU


Kiedy hałas staje się niebezpieczny?


Długotrwałe przebywanie w hałasie od ok. 80 do 120 dB(A) może niezauważalnie uszkodzić słuch – można być tego w danym momencie nieświadomym, niestety, gdy szkoda zostanie zauważona jest ona nieodwracalna. Im dłużej przebywamy w hałasie, tym większe może nastąpić uszkodzenie słuchu.

Ludzie różnią się wrażliwością na dźwięk. Ogólnie przyjmuje się zasadę, że dźwięk powyżej 80 dB(A) może doprowadzić do uszkodzenia słuchu. Gdy trzeba krzyczeć, aby być słyszalnym dla otoczenia, to najprawdopodobniej poziom dźwięku w otoczeniu wynosi 80 dB(A) lub więcej. Im wyższy poziom, tym większe jest ryzyko uszkodzenia słuchu.

Bardzo głośne, ale krótkotrwałe dźwięki, jak na przykład dźwięk eksplozji lub kanonady, mogą być bolesne i doprowadzić do natychmiastowego poważnego lub nawet trwałego uszkodzenia słuchu. Za bezpieczne natężenie dźwięków uznawany, jest więc poziom poniżej 85 dB. Przy 110 dB u niektórych osób występuje uczucie bólu.


Co to jest hałas?


Dźwięk powstaje na skutek drgania przedmiotów (co dobrze jest widoczne w stożkowych głośnikach). Powietrze wokół przedmiotów jest na zmianę sprężane i rozprężane, dzięki czemu powstaje fala dźwiękowa. Głośność dźwięku zależy od poziomu sprężenia powietrza czyli poziomu ciśnienia fali dźwiękowej. Poziom ciśnienia jest mierzony w decybelach [dB]. Po poprawce ze względu na słyszalność dźwięku przez ludzkie ucho poziom ten jest określany przez dB(A). Skala zaczyna się od ledwo słyszalnych dla ludzkiego ucha dźwięków: 0 dB(A) do maksymalnie 180 dB(A) – dźwięku powstającego przy starcie rakiety. Decybele są mierzone logarytmicznie. To znaczy, że jeśli liczba decybeli zwiększa się o 10 to intensywność dźwięku zwiększa się 10-ciokrotnie.

Natężenie dźwięku i poziom hałasu: rozwiń (zwiń)

10 dB - oddech, szept
60 dB - odkurzacz
100 dB - młot pneumatyczny, pociąg
20 dB - szum liści
70 - 80 dB - samochód osobowy
110 dB - motocykl bez tłumika
35 dB - cicha muzyka
85 dB - klakson
120 dB - bardzo głośna muzyka
45 - 50 dB - rozmowa
85 - 95 dB - samochód ciężarowy
130 - 140 dB - samolot odrzutowy
55 dB - suszarka
95 dB - ruchliwa ulica
170 dB - rakieta kosmiczna



WSKAŹNIKI TŁUMIENIA HAŁASU OCHRONNIKÓW SŁUCHU


SNR – Single Number Rating

Uproszczony współczynnik redukcji szumu. Pojedyncza liczba określająca tłumienie, jakie może zapewnić ochronnik słuchu.

Jest to wskaźnik używany w krajach Unii Europejskiej oraz sąsiednich państwach.

SNR przedstawia wskaźniki ochronników z uwzględnieniem środowiska, w jakim ochronniki będą używane:

H – dla wysokich częstotliwości* rozwiń (zwiń)

*Częstotliwość to wielkość, która mówi nam jak często coś powtarza. W fizyce częstotliwość opisuje ruch wahadłowy i falowy. Określa ona, ile w jednostce czasu nastąpiło drgań wahadła lub pełnych cykli ruchu falowym. Jednostką częstotliwości w układzie SI jest HERC(Hz): jest to jedno drganie, lub cykl ruchu falowego, na sekundę.

Częstotliwość, czyli wysokość dżwięku, zależy od liczby drgań powierza w ciągu jednej sekundy. Im więcej pełnych cykli drgań w jednostce czasu, tym większa częstotliwość i wyższy dźwięk. Natężenie (głośność dźwięku) zależy natomiast od amplitudy, czyli wielkości wywoływanych drgań fal. Wysokie dźwięki mają częstotliwość wyższą od dźwięków niższych. Kamerton u góry wydaje dźwięk o oktawę (osiem nut) wyższy niż kamerton u dołu. Częstotliwość dźwięku wydawanego przez górny kamerton jest dwukrotnie wyższa niż kamertonu u dołu. Dla przykładu, wysokie C ma częstotliwość 512 Hz, a środkowe - 256 Hz.

M – dla średnich częstotliwości,
L – dla niskich częstotliwości.

Uwaga! Oznaczenia H, M, L nie odnoszą się do poziomu dźwięku, lecz do widma akustycznego dźwięku.

Dla przykładu, ochronnik oznaczony wskaźnikiem SNR 26, H=32, M=23, L=14 - szacowane pasmo tłumienia zmienia się wraz z widmem akustycznym hałasu w środowisku, w którym używany jest ochronnik. Wskaźnik SNR jest wynikiem matematycznych obliczeń i daje nam pojedynczy wskaźnik tłumienia poszczególnego ochronnika dla największego procentu społeczeństwa.

Ucho ludzkie jest najbardziej wrażliwe na tony fali dźwiękowych pomiędzy 1.000 a 6.000 Hz.
Ludzkie ucho jest w stanie rozróżnić tony dźwięku pomiędzy 20 Hz (najniższy dźwięk w organach), a 20.000 Hz, jak na przykład bardzo ostry wysoki ton gwizdka na psa (używanego często przez myśliwych), którego większość ludzi nie jest w stanie usłyszeć, a który pies słyszy.

NRR – Noise Reduction Rating

Wskaźnik Redukcji Hałasu używany w Stanach Zjednoczonych oraz akceptowany przez kraje wspólnoty UE.
Oznacza przybliżony poziom redukcji hałasu uzyskiwany dzięki ochronnikowi, wyrażony w dB.

Obecny zakres Wskaźnika Redukcji Hałasu NRR w Stanach Zjednoczonych wynosi od 0 do 33 decybeli. Wskaźnik ten został wprowadzony do użycia w Stanach Zjednoczonych przez Agencję Ochrony Środowiska w 1979 roku i obecnie oznaczany jest na wszystkich produktach ochrony słuchu sprzedawanych w Stanach Zjednoczonych.

Wskaźnik Redukcji Hałasu NRR wskazuje nam średnią wartość tłumienia oraz standardowe średnie odchylenie na każdej z siedmiu częstotliwości (od 125 Hz do 8000 Hz).

APV (assumed protection value) – założona wartość ochronna

APV jest informacją o minimalnej wartości ochronnej na danym stopniu częstotliwości.
Jest również informacją dla użytkownika o gwarantowanych właściwościach ochronnych,
co ma niebagatelne znacznie w doborze ochronników dla konkretnego, zmierzonego hałasu
na stanowisku pracy
.

To dolna granica wyliczonych średnich wartości tłumienia dla danej częstotliwości.
Poziom APV nie oddaje szacunkowej wartości ochronnej jak ma to miejsce przy linii wytyczonej wedle wartości NRR.

„APV odpowiada liczbowo wartości minimalnego tłumienia ochronnika słuchu tzn. jego średniemu tłumieniu pomniejszonemu o jedno odchylenie standardów” (CIOP).